អ្វីទៅជារង្វាន់ណូបែលសន្តិភាព ដែលកម្ពុជាយល់ថាលោក ដូណាល់ត្រាំ ស័ក្តិសមនឹងទទួលបាន?

ពានរង្វាន់ណូបែលសន្តិភាព Nobel Peace Prize ត្រូវបានបង្កើតឡើងតាមឆន្ទៈរបស់លោក Alfred Nobel ក្នុងបំណងទទួលស្គាល់ការរួមចំណែកដ៏ឆ្នើមចំពោះសន្តិភាព ការរំសាយអាវុធ និងភាតរភាពអន្តរជាតិ។

រង្វាន់ណូបែលសន្តិភាព គ្រប់គ្រងដោយគណៈកម្មាធិការពិសេសដែលមានមូលដ្ឋាននៅប្រទេសន័រវេស។ ពានរង្វាន់នេះត្រូវបានប្រគល់ជូនតាំងពីឆ្នាំ ១៩០១ ដល់បុគ្គល និងអង្គការនានាដែលបានខិតខំប្រឹងប្រែងយ៉ាងសំខាន់ឆ្ពោះទៅរកការលើកកម្ពស់សន្តិភាព និងការដោះស្រាយជម្លោះ។ ទោះបីជារង្វាន់ត្រូវបានផ្តល់ដោយគណៈកម្មាធិការដែលតែងតាំងដោយសភាន័រវេសក៏ដោយ វាមិនត្រូវបានចាត់ទុកជារង្វាន់ជាតិទេ។ រង្វាន់នេះផ្តល់ជូនដល់បុគ្គល ឬអង្គការណាមួយមកពីជុំវិញពិភពលោក ដែលបានរួមចំណែកដល់ការរក្សាសន្តិភាព កាត់បន្ថយអំពើហិង្សា និងលើកកម្ពស់សមាជសន្តិភាព។ វាជារង្វាន់អន្តរជាតិដែលមានន័យសំខាន់សម្រាប់មនុស្សជាតិទាំងមូល។ បុគ្គលលេចធ្លោរដែលធ្លាប់បានទទួលពានរង្វាន់ណូបែលសន្តិភាពកន្លងមករួមមាន៖ មេដឹកនាំសិទ្ធិស៊ីវិល Martin Luther King Jr. សកម្មជនប្រឆាំងការរើសអើងជាតិសាសន៍ Nelson Mandela និងអ្នកតស៊ូមតិផ្នែកអប់រំ Malala Yousafzai ជាដើម ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីការរួមចំណែកយ៉ាងទូលំទូលាយដល់សុខុមាលភាពសង្គម។

ដំណើរការជ្រើសរើសរួមមានគណៈកម្មាធិការមួយដែលមានសមាជិកចំនួនប្រាំនាក់ ដែលជាអតីតអ្នកនយោបាយន័រវេស ជ្រើសរើសអ្នកទទួលដោយផ្អែកលើលក្ខណៈវិនិច្ឆ័យដែលមានចែងនៅក្នុងឆន្ទៈរបស់ណូបែល។ រង្វាន់សន្តិភាពជារឿយៗមានភាពចម្រូងចម្រាស ដោយមានអ្នកទទួលមួយចំនួនប្រឈមមុខនឹងការរិះគន់ចំពោះសកម្មភាពកន្លងមករបស់ពួកគេ ដោយចោទជាសំណួរអំពីភាពស្មុគស្មាញនៃការវាយតម្លៃការរួមចំណែកដល់សន្តិភាព។

ទោះបីជាយ៉ាងនេះក្តី ម្ចាស់ជ័យលាភីជាច្រើនត្រូវបានទទួលស្គាល់ជាសកលសម្រាប់ការខិតខំប្រឹងប្រែងប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពរបស់ពួកគេ។ រង្វាន់ណូបែលសន្តិភាពមិនត្រឹមតែផ្តល់កិត្តិយសដល់សមិទ្ធិផលនានាក្នុងវិស័យសន្តិភាពប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងបម្រើជាវេទិកាមួយដើម្បីជំរុញការតស៊ូមតិបន្តសម្រាប់ភាពសុខដុមរមនា និងការយល់ដឹងនៅទូទាំងពិភពលោកផងដែរ។